Karaciğer Tümöründe Radyoembolizasyon (Y-90) Nedir?

Radyoembolizasyon (SIRT), karaciğer tümörlerinde kullanılan, damar içinden uygulanan bir iç radyoterapi yöntemidir. İtrium-90 adlı radyoaktif maddeyi taşıyan çok küçük mikroküreler, kateterle tümörü besleyen karaciğer atardamarına verilir; mikroküreler tümörün içine yerleşir ve radyasyonu birkaç milimetrelik bir alana uygular.

Karaciğer tümörleri kanlarını ağırlıklı olarak hepatik arterden alırken sağlıklı karaciğer dokusu portal vendan beslenir. Bu fark, radyasyonun tümöre yoğun, sağlıklı dokuya daha az uygulanmasını mümkün kılar.

İşlemden önce bir planlama seansı yapılır: Damar yapısı anjiyografi ile haritalanır, gerekli görülen bazı damarlar kapatılır ve ilacın akciğere kaçıp kaçmadığı nükleer görüntüleme ile ölçülür. Bu hazırlık, tedavinin güvenliği için çok önemlidir. Tedavi seansı ise birkaç gün veya hafta sonra yapılır.

Radyoembolizasyon, hepatoselüler karsinomda ve diğer organlardan karaciğere yayılan tümörlerde, uygun seçilmiş hastalarda bir seçenek olabilir. Kararı onkoloji, gastroenteroloji, cerrahi, nükleer tıp ve radyoloji ekibi birlikte verir.

Prof. Dr. Murat Canyiğit'in de yazarları arasında yer aldığı 2022 tarihli çalışmada, bir lobun radyoembolizasyonu sonrasında sağlıklı dokunun aldığı radyasyon dozunun karşı lobun büyümesini öngörmede önemli olduğu bildirilmiştir. 2024 tarihli bir başka çalışmada, hepatoselüler karsinomlu hastalarda Y-90 reçine mikroküre tedavisi sonrası metabolik yanıtın doz-hacim histogramlarıyla öngörülmesi incelenmiştir.

Sık görülen yan etkiler yorgunluk, hafif ateş, karın ağrısı ve bulantıdır. Nadir komplikasyonlar arasında mide ve duodenum yaralanması, safra yolu sorunları ve karaciğer fonksiyonlarında bozulma vardır. Bu yazı genel bilgi amaçlıdır; tedavi kararı kişiye özeldir.