Diyabetik Ayakta Ampütasyon Riski Nasıl Azaltılır?

Diyabetli hastalarda ayak yaraları ve bunlara bağlı ampütasyon (ayak veya bacak kaybı) önlenebilir bir sorundur. Risk, sinir hasarı (nöropati) nedeniyle ağrının hissedilmemesi, damar tıkanıklığı nedeniyle yetersiz kan akışı ve enfeksiyonun bir araya gelmesiyle artar.

Günlük ayak kontrolü en etkili önlemlerden biridir: Her gün ayak tabanı, parmak araları ve topuk bir ayna yardımıyla veya yakınlarınızın yardımıyla gözden geçirilmeli; kızarıklık, çatlak, su toplaması, nasır veya morarma fark edilirse beklenmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

Ayakkabılar rahat, geniş burunlu ve dikişsiz olmalı; çıplak ayakla yürümekten kaçınılmalıdır. Tırnaklar düz kesilmeli, nasırlar kendi başınıza kesilmemeli, sıcak su torbası veya ısıtıcı ile ısıtmaktan kaçınılmalıdır, çünkü his azaldığında yanık fark edilmeyebilir.

Kan şekerinin hedef aralıkta tutulması, tansiyon ve kolesterol kontrolü ve sigaranın bırakılması hem sinir hem damar hasarını yavaşlatır.

Ayakta iyileşmeyen bir yara varsa yalnızca yara bakımı yeterli değildir; damar durumu da değerlendirilmelidir. Ayak bileği-kol basınç indeksi, Doppler ultrason ve gerektiğinde anjiyografi ile kan akışı incelenir. Tıkanıklık varsa girişimsel radyolojide balon ve stent ile kesisiz olarak damar açılabilir ve yaranın iyileşmesine destek olunur.

Yaranın hızla büyümesi, kötü koku, cerahat, ateş veya ayakta kararma acil durumdur. Bu yazı genel bilgi amaçlıdır; tanı ve tedavi için muayene gereklidir.